کار با کیوبیس برای مبتدی‌ها (۲۰۲۵) – راه‌اندازی اولیه و شروع اولین پروژه

اگر تازه کار با کیوبیس را شروع کرده‌ای یا تا الان چند بار بازش کردی اما هیچ‌وقت نتونستی یک پروژه کامل بسازی، این مقاله دقیقا همون چیزیه که نیاز داری. کیوبیس برای خیلی از هنرجوها در نگاه اول پیچیده و شلوغ به نظر می‌رسه؛ پنجره‌ها زیادن، ابزارهای مختلف داره، منوها طولانی هستن… اما حقیقت اینه که اگر مسیر درست رو بدونی، کار کردن با کیوبیس یکی از ساده‌ترین و لذت‌بخش‌ترین تجربه‌ها خواهد بود.

این راهنما سه بخش اصلی دارد:

1. راه‌اندازی اولیه کیوبیس و کارت صدا

2. شروع اولین پروژه آهنگسازی

3. آموزش ضبط وکال بدون دیلی و نویز

این ترکیب یک بستهٔ کامل برای شروع حرفه‌ای کار با کیوبیس است.

تنظیمات اولیه کیوبیس – اولین قدم برای یک شروع بدون دردسر

قبل از اینکه حتی یک ترک بسازی، مهم‌ترین بخش تنظیمات اولیه است. خیلی از هنرجوها بدون تنظیم کارت صدا یا بدون ساخت پوشه‌ی مخصوص پروژه شروع می‌کنند و بعد از ۱۰ دقیقه با دیلی، نویز، اکو یا هنگ کردن مواجه می‌شوند.

بیایید از پایه شروع کنیم.

مرحله اول – ساخت پوشه پروژه

این مرحله ساده به نظر می‌رسه، اما فوق‌العاده مهمه.

چرا؟
چون کیوبیس:

• فایل‌های صوتی

• بک‌آپ‌ها

• کش‌ها

• فایل‌های رندر

• و تنظیمات داخلی

همه رو داخل پوشه پروژه ذخیره می‌کنه.
اگر این پوشه درست ساخته نشه، بعدها مشکلات زیاد می‌شود.

روش:

1. یک پوشه بساز به نام:
   Cubase Projects 2025

2. داخلش پوشه‌های:

   • Songs

   • Practice

   • Vocals

   • Tests
     ایجاد کن.

بعداً موقع ساخت پروژه، همین‌جا ذخیره می‌کنیم.

مرحله دوم – تنظیم کارت صدا (Audio Interface)

اینجا جاییه که ۸۰٪ خطاهای هنرجوها اتفاق می‌افته.

برای پاپ ایرانی، کارت صدا باید:

• Latency پایین

• نویز کم

• ورودی کافی برای ضبط

• و ارتباط پایدار با کیوبیس

داشته باشه.

مسیر تنظیم کارت صدا:

1. وارد Studio > Studio Setup شو

2. برو به بخش Audio System

3. از قسمت ASIO Driver گزینه کارت صدات رو انتخاب کن
   مثال:

   • Steinberg UR22

   • Focusrite ASIO

   • M-Audio ASIO

نکته مهم:

به هیچ وجه از ASIO4ALL استفاده نکن!
این باعث دیلی، لگ، نویز و کرش می‌شود.

مرحله سوم – تنظیم Buffer Size

برای ضبط و اجرای لحظه‌ای:

• ۱۲۸ Samples
  یا

• ۲۵۶ Samples

بهترین انتخاب است.

اگر روی ۵۱۲ یا ۱۰۲۴ باشد، دیلی شدیدی حس می‌کنی و ضبط غیرممکن می‌شود.

مرحله چهارم – تنظیم ورودی (Input) و خروجی (Output)

مسیر:

Studio > Audio Connections

ورودی‌ها:

• Mic Input → IN 1

• Instrument Input → IN 2

خروجی‌ها:

• Left → OUT 1

• Right → OUT 2

اگر خروجی اشتباه انتخاب شده باشد، یا صدا نمی‌شنوی یا صدا از اسپیکرهای لپ‌تاپ پخش می‌شود.

ساخت اولین پروژه در کیوبیس – از صفر تا اجرای کامل

حالا که کیوبیس آماده است، می‌ریم سراغ ساخت اولین پروژه عملی.

مرحله اول – New Project

1. New Project

2. انتخاب حالت Empty

3. ذخیره در پوشه Songs یا Practice

4. پروژه باز می‌شود و حالا آماده‌ای ترک اضافه کنی.

مرحله دوم – اضافه کردن ترک‌ها (Add Track)

پیشنهاد برای اولین پروژه:

۴ ترک ضروری:

1. Drum Track (ریتم)

2. Chord Track (آکورد)

3. Instrument Track (VST)

4. Audio Track (برای ضبط وکال)

مسیر اضافه کردن ترک:

Project > Add Track

یا
کلید Ctrl + Shift + T

مرحله سوم – انتخاب VST ها

برای شروع دو VST کافی است:

• HALion Sonic SE
  – برای پیانو، پد، استرینگ

• Groove Agent SE
  – برای ساخت ریتم‌های ساده

مثال:

• Track 1 → Groove Agent → ریتم

• Track 2 → HALion → پیانو

• Track 3 → HALion → پد

• Track 4 → Audio → وکال

این ساختار برای ۹۰٪ آهنگ‌های پاپ مناسب است.

مرحله چهارم – ساخت ریتم (Drum Pattern)

برای شروع:

• Groove Agent را باز کن

• یک کیت پاپ انتخاب کن

• یک ریتم ساده Kick + Snare بزن

• سرعت (Tempo) را روی ۸۵–۱۰۰ BPM قرار بده

تمرکز روی سادگی باشد، نه پیچیدگی.

مرحله پنجم – آکوردها

روی Track پیانو:

1. پنجره Piano Roll را باز کن

2. دو یا سه آکورد ساده مینور یا ماژور بزن

3. سعی نکن هارمونی پیچیده بسازی

4. از Progression‌های ساده پاپ مثل:

i – VI – III – VII
یا
I – V – vi – IV

استفاده کن.

مرحله ششم – ملودی

در همین مرحله یک ملودی کوتاه ۴ تا ۸ میزانی بساز.
مهم اینه که آهنگت کمی روح بگیرد.

مرحله هفتم – ذخیره کردن پروژه

کلید:

Ctrl + S

و هر ۱۰ دقیقه یک‌بار ذخیره کن.
کیوبیس فوق‌العاده پایدار است، اما هیچ نرم‌افزاری از قطع برق در امان نیست.

ضبط وکال در کیوبیس – شروع حرفه‌ای بدون دیلی و نویز

بعد از اینکه ترک‌ها را ساختی، زمان ضبط وکال است. ضبط وکال برای خیلی‌ها دلهره‌آور است چون معمولاً یکی از این مشکلات را دارند:

• صدا با تأخیر (Delay) می‌آید

• صدا داخل هدفون تکرار می‌شود

• نویز و خش‌خش وجود دارد

• کیفیت ضبط پایین است

• صدا ضبط نمی‌شود یا رکورد نمی‌کند

اینجا همه این موارد را کامل حل می‌کنیم.

مرحله اول – انتخاب ترک ضبط

یک Track از نوع Audio انتخاب کن و مطمئن شو که:

• Input درست تنظیم شده

• Mic روشن است

• هدفون وصل است

• مانیتورها روشن هستند (اگر رکورد نمی‌کنی اسپیکرها Off باشند)

در سمت چپ صفحه، گزینه:

Input → IN 1 (یا اسم میکروفن کارت صدا)

را انتخاب کن.

مرحله دوم – فعال‌کردن مانیتورینگ صحیح

یکی از بزرگ‌ترین اشتباهات هنرجوها این است که Monitoring اشتباه انجام می‌دهند، به‌خصوص در پاپ ایرانی که خواننده باید صدای خودش را واقعی و بدون تأخیر بشنود.

دو نوع Monitoring داریم:

1. Direct Monitoring از کارت صدا
   → بدون دیلی، مستقیم، بهترین کیفیت

2. Software Monitoring از کیوبیس
   → اگر Buffer Size بالا باشد دیلی ایجاد می‌کند

بهترین حالت برای پاپ ایرانی:

✔ Direct Monitoring

(روی کارت صدا فعال کن)

اگر کارت صدا Direct Monitoring ندارد:

✔ Buffer = 128 Samples

و
گزینه Monitor روی ترک روشن باشد.

مرحله سوم – جلوگیری از دیلی (Latency)

اگر صدای خواننده داخل هدفون با تأخیر می‌آید، سه دلیل دارد:

1. Buffer بالا (۵۱۲ یا ۱۰۲۴)

2. کارت صدا روی ASIO4ALL است

3. افکت‌های سنگین موقع ضبط فعال هستند

راه‌حل فوری:

• Buffer = ۱۲۸ Samples

• تمام پلاگین‌های روی میکس فوری خاموش شوند

• ASIO Driver کارت صدا انتخاب شود

۱۰ ثانیه بعد همه‌چیز درست می‌شود.

مرحله چهارم – تنظیم Level مناسب برای ضبط وکال

سطح صدا مهم‌ترین چیز است.

اگر ورودی خیلی زیاد باشد → دیستورت می‌شود
اگر خیلی کم باشد → نویز زیاد می‌شود

معیار:

✔ Peak = -6 dB

یعنی وقتی خواننده بلندترین بخش را می‌خواند، قله صدا باید حدود ۶- باشد.

EQ اولیه وکال — برای اینکه خام هم خوب شنیده شود

قبل از اینکه وارد میکس حرفه‌ای وکال شوی، یک EQ اولیه لازم است.

هدف EQ اولیه:

• حذف گلویی

• شفاف‌سازی

• ایجاد فضا

• آماده‌سازی برای کمپرسور

قدم ۱ – Low Cut

اولین کاری که باید کنی:

۸۰ تا ۱۰۰ Hz → Low Cut

این کار صدای خام را شفاف و تمیز می‌کند.

قدم ۲ – حذف خفگی (۲۵۰–۳۵۰ Hz)

این بخش همیشه در وکال ایرانی زیاد است.

یک Bell با Q متوسط بگیر و حدود ۲–۴ dB کم کن.

قدم ۳ – کنترل تیزی (2k–4k Hz)

اگر خواننده “س” و “ش” تیز دارد، این بخش را کم کن.

قدم ۴ – اضافه کردن روشنایی (6k–10k Hz)

High Shelf حدود ۱–۳ dB کافی است.
این کار باعث می‌شود وکال از همان ابتدا شفاف و خوش‌صداتر شود.

شروع میکس اولیه پروژه – حسابی ساده اما بسیار مؤثر

در این مرحله، پروژهٔ کوچک تو ۴ ترک اصلی دارد:

• Drum

• Piano

• Pad

• Vocal

حالا باید میکس اولیه را انجام دهیم تا صداها از هم جدا شوند.

مرحله اول – بالانس ولوم (Volume Balance)

قانون طلایی میکس:

✔ اول ولوم → بعد EQ → بعد کمپرس

هیچ چیزی به اندازه Voluming میکس را درست نمی‌کند.

بالانس پیشنهادی برای پاپ ایرانی:

• وکال: ۰ dB

• پیانو: -۸ تا -۱۲

• پد: -۱۵ تا -۲۰

• درام: -۶ تا -۱۰

این بستگی به جنس صدا دارد اما برای شروع عالی است.

مرحله دوم – پنینگ (Panning)

برای ایجاد فضا:

• پیانو کمی Left / Right

• پد معمولاً Wide

• درام بیشتر Center

• وکال کاملاً Center

این ترکیب شنونده را در مرکز موسیقی نگه می‌دارد.

مرحله سوم – Reverb (فضاسازی)

در پاپ ایرانی Reverb باید:

• کم

• کنترل‌شده

• طبیعی

باشد.

نوع پیشنهادی:

• Plate Reverb برای وکال

• Hall Reverb برای پد

• Room Reverb برای پیانو (خیلی کم)

وقتی Reverb زیاد باشد آهنگ «دور» می‌شود و حس پاپ ایرانی از بین می‌رود.

مرحله چهارم – Save Version

بعد از هر تغییر بزرگ:

File > Save New Version

مثلاً:

• Project v1 – Raw

• Project v2 – With EQ

• Project v3 – With Reverb

این کار جلوی خراب شدن پروژه را می‌گیرد.

اشتباهات رایج هنگام شروع موتور آهنگسازی

این‌ها را اگر رعایت نکنی، حتی بهترین آموزش‌ها هم کمکت نمی‌کنند.

اشتباه ۱ – ساخت پروژه شلوغ در ابتدای کار

شروع ساده = پیشرفت سریع
شروع پیچیده = ناامیدی

اشتباه ۲ – استفاده زیاد از پلاگین‌ها

هر ترک ۴–۵ پلاگین نیاز ندارد.
تمرکز فقط روی ساخت و تمرین باشد.

اشتباه ۳ – رکورد با ولوم غلط

بسیاری از هنرجوها Peak را روی ۰ dB می‌گیرند.
این اشتباه کشنده است و صدای وکال را نابود می‌کند.

اشتباه ۴ – نگاه کردن به گرافیک پلاگین به‌جای گوش

EQ ابزار گوش است، نه ابزار چشم.

جمع‌بندی نهایی – از امروز کیوبیس را مثل یک حرفه‌ای شروع کن

اگر تا امروز چند بار کیوبیس را باز کردی و وسط کار سردرگم شدی یا حتی نتوانستی یک پروژه کامل بسازی، مسیر را اشتباه شروع کرده بودی. کیوبیس نرم‌افزاری سنگین نیست؛ فقط باید در مسیر درست قدم برداری.

در این مقاله یاد گرفتی که:

• چطور تنظیمات اولیه کیوبیس را به‌درستی انجام بدهی

• چطور کارت صدا را با Latency پایین تنظیم کنی

• چطور یک پروژهٔ اصولی بسازی

• چطور ریتم، آکورد و ملودی اولیه را بنویسی

• چطور وکال را بدون دیلی ضبط کنی

• چطور EQ و میکس اولیه را انجام بدهی

• و چطور از اشتباهات رایج جلوگیری کنی

اگر همین مراحل را فقط یک هفته اجرا کنی، پیشرفتت چند برابر می‌شود.
از اینجا به بعد فقط نیاز به ادامه دادن داری.

اگر می‌خوای کار با کیوبیس، ساخت پروژه، ریتم‌سازی، ضبط وکال و میکس اولیه را به‌صورت کاملاً عملی و پروژه‌محور یاد بگیری، پیشنهاد می‌کنم دوره آموزش کیوبیس فریور طباطبایی را ببینی. توی این دوره تمام این مراحل با مثال واقعی، پروژه‌های آماده و تمرین‌های قدم‌به‌قدم توضیح داده شده و هنرجوها خیلی سریع به مرحلهٔ ساخت اولین آهنگ می‌رسند.